Açıklama

İlk Felsefe Üzerine Meditasyonlar ilk olarak 1641’de altı küme “Karşıçıkışlar ve Yanıtlar” ile birlikte Latince olarak Paris’te yayımlandı. Yedinci küme “Karşıçıkış ve Yanıt”ı da kapsayan ikinci Latince yayım 1642’de Amsterdam’da çıktı. Aynı yıl yapılan Fransızca çeviri daha sonra 1647’de yayımlandı. Kitap görünürde altı gün boyunca yapılan altı Meditasyondan oluşsa da, Descartes yapıt üzerine çalışmasına 1639’da başlamıştı.

— Birinci Latince Yayım: 1641, Paris; Bu yayımda “Tanrının varoluşu ve Ruhun ölümsüzlüğü tanıtlanıyor” biçiminde bir altbaşlık bulunur.
— İkinci Latince Yayım: 1642, Amsterdam
— Birinci Fransızca Çeviri: 1647, Duc de Luynes. Méditations Metaphysiques başlığını taşıyan bu çeviri Descartes tarafından okundu ve onaylandı. Bu yayımda “Okura Önsöz” bulunmuyor (eşzamanlı bir ikinci Fransızca çeviri Clerselier tarafından yapıldı).
— Latince metin Descartes’ın çalışmalarının Charles Adam ve Paul Tannery tarafından hazırlanan 12 ciltlik yayımında 7. ciltte bulunur (Paris: L. Cerf, 1897-1913). Adam ve Tannery ikinci Amsterdam yayımını izlediler.
— Türkçe çeviri ayrıca Gerhart Schmidt, Laurence J. Lafleur, Elizabeth S. Haldene ve G. R. T. Ross tarafından yapılan çeviriler ile de karşılaştırıldı.
— Fransızca ve Latince metinleri karşılaştırmada danışılan çalışmalar: Les Méditationes Méthaphysiques, üçüncü yayım, Presses Universitaries de France, Florence Khoddos düzenlemesi; ve Gerhard Schmidt’in çalışması.
— Açıkça kamu için yazılmış olan Yöntem Üzerine Söylem’in tersine, Meditasyonlar Paris Üniversitesi Tanrıbilim Fakültesi üyelerine sunulmak ve onaylarını almak üzere yazılmıştır. Birinci basım yayım için kraliyet onayı ve Paris Üniversitesi’ndeki “Doktorların onayı ile” sözcüklerini taşır. Ama bu onay verilmemiştir.

Meditasyonlar bugün olduğu gibi ilk yayımlandığı dönemde de felsefenin dostları tarafından coşku ile karşılanırken, ‘başkalarında’ ise yalnızca karşıçıkış ve nefret duyguları yarattı. Özgürlük ülkesi Hollanda’da Descartes ilkin Utrecht Üniversitesi başkanı tarafından ateist olarak suçlandı, ve eleştiriler de aralarında olmak üzere öğretisi ile ilgili herşeyin yayımı yasaklandı. Kitabın yayımından bir yıl sonra, 1642’de, ve bir ikinci kez de 1643’te olmak üzere, yerel yetkeler tarafından mahkum edildi. Fransa elçiliğinin araya girmesi durumu biraz yumuşattı. Fransa’da ise Descartes’ı yetiştirmiş olan Jesuitler çalışmayı ilkin çoğunlukla soğuk karşıladılar. Ama sonunda Kartezyenizmi reddederek Descartes’ın çalışmalarını Index Librorum Prohibitorum’a, Katolik Kilisenin Yasaklanan Kitaplar Listesine aldılar.

Descartes’ın Yapıtlarının Bir Bölümü

Compendium musicae (1618)
Regulae ad directionem ingenii (yazılış 1629/30; basım 1701)
Traité du monde ou de la lumiëre (yazılış 1633)
Discours de la méthode (1637; anonim)
Dioptrique, Les Météores ve La Géométrie (1637)
Meditationes de prima philosophia (1641; ikinci yayım 1642) Principia philosophiae (1644)
Les passions de l’âme (1649)

Decartes Hakkında

1596’da Fransa’da doğan Descartes yaşamının çoğunu Hollanda’da geçirdi ve 1650’de Stokholm’de öldü.

Descartes Fransa’da Protestanlığı bastıran Katolik kültür tarafından eğitilmiş olmasına karşın, otuz yıl süren din savaşlarının sonunda bir daha geri dönmemek üzere ülkesini terketti ve yerinde bir seçimle, 1628’de Avrupa’nın o sıralar göreli olarak en hoşgörülü ülkesi olan ve duyunç özgürlüğünü tanıyan Protestan Hollanda’ya yerleşti. Orada, bilgiden korkan bir çağda ikinci, üçüncü vb. bir Galileo olmaktan korkmaksızın yirmi yıl yaşadı. Descartes yaşamının son günlerini kraliçe Christina’nın çağrısı üzerine gittiği İsveç’te geçirdi.

Descartes modern matematik okulunun ve modern felsefenin başlatıcısı olarak kabul edilir. Fizikçiler tarafından mekanik ve optik alanındaki çalışmaları ile bilinen Descartes geometrik problemlerin cebirsel denklemler ile çözülmesini sağlayan analitik geometrinin bulucusudur. Kartezyen koordinat dizgesi onun adıyla bilinir ve fiziksel evrenin mekanik nedensellik terimlerinde açıklaması, aslında Mekanik kavramının kendisi Descartes’ın modern bilime en önemli katkılarından yalnızca biridir (Newton hiçbir zaman fiziksel evren üzerine tanrıbilimsel açıklamaları savunmaktan ve deterministik Mekaniği reddetmekten vazgeçmedi). — Aziz Yardımlı